Pastoor Johannes van Enschot

Voluit: "Johannes Hendrikus Pius van Enschot".

Functies:

  • Pastoor van de H.H. Martelaren van Gorcumkerk (1917-1945)

Johannes Hendrikus Pius van Enschot werd op 18 juni 1871 te Goirle geboren, als zoon van Godefridus van Enschot (1833-1908) en Adriana van de Lisdonk (1836-1913). Hij was het derde kind uit een gezin van vijf kinderen. Zijn vader was een welgestelde textielfabrikant.

Broederlijke pastoors

Nadat Johannes van Enschot op 4 juni 1898 werd ingewijd tot priester, volgde ook zijn jongere broer Alphons Marie Cornelis van Enschot (1874-1958) in diens priesterwijding. Vanuit Velp, waar hij kapelaan was, ging hij in 1922 over tot opvolger van de Nederasseltse pastoor Der Kinderen. Over de priesterperiode van Alphons van Enschot herdenkt de plaatselijke parochie het volgende:

"Als parochieherder stond pastoor van Enschot boven de gemeenschap. Zijn eigen opleidingsniveau en de beperkte mondigheid van zijn mensen gaven daar aanleiding toe."

Johannes van Enschot heeft zelf bijna 19 jaar als pastoor in de provincie Noord-Brabant gediend. Op 11 mei 1917 werd Van Enschot als pastoor van de Martelaren van Gorcumkerk ingewijd, waarmee hij de opvolger van pastoor Eras werd.

Orgel

In 1923 heeft de familie van pastoor Van Enschot een orgel geschonken aan de kerk van de H.H. Martelaren van Gorcum. Het pneumatische kegelladen-orgel met 15 stemmen, 2 manualen en een vrij pedaal werd gebouwd door de Duitse firma Speith Orgelbau uit Rietberg. Het is sinds de bouw geheel in originele staat bewaard gebleven. Vanwege van vervuiling en ernstig gebrek aan onderhoud is het echter vrijwel niet te bespelen. In 2004 werd op het koor van de kerk een nieuw elektronium geplaatst.

Toen de kerk in 2024 officieel werd gesloten, werd daarmee ook het orgel achter slot en grendel gesloten. Het lot van het orgel is daarmee onbekend.

Aanleiding tot stichting Harmonie Sint Jan

De feestelijkheden rond het zilveren priesterjubileum van pastoor Johannes van Enschot van de parochie Berndijk waren de aanleiding tot de oprichting van de harmonie St. Jan op 4 juni 1923. Voor de muzikale omlijsting onder leiding van Bertus van Gulik zorgden diverse leden van Euphonia, waarvan er vijf in de parochie woonden. Daarmee was het fundament gelegd voor de harmonie St. Jan, want het gemis van een eigen muziekgezelschap in de Berndijk schreeuwde om actie. Dankzij een aantal plaatselijke geldschieters kreeg de Berndijk zijn eigen vurig gewenste muziekvereniging. Fr. Heijs (voorzitter), C. Damen (secretaris) en W. van Kuyk (penningmeester) vormden het definitieve bestuur.

Mede dankzij de hulp van Euphonia kon spoedig onder muzikale leiding van Bertus van Gulik met de repetities in café Kerkzicht van uitbater Van Dintheren in de Erasstraat worden begonnen. Toen Van Gulik in 1931 overleed nam Adriaan Stravers, directeur van Euphonia, tot zijn dood in 1941 de dirigeerstok over. Zijn opvolger werd J. van Nieuwenhuizen uit Loon op Zand, maar die moest wegens ziekte in 1945 al weer zijn functie neerleggen. De dirigent van Apollo, Piet Bisselink, nam toen de muzikale leiding bij St. Jan (inmiddels verhuisd naar Zaal van Dun) over.

Overlijden

Op 12 maart 1945 komt pastoor Van Enschot te overlijden. In de krant verschijnt de volgende advertentie:

"Tot onze diepe droefheid overleed heden in het St. Elisabeth Ziekenhuis te Tilburg, zacht en kalm, na een kortstondig ziekte, tijdig voorzien van de H. Sacramenten der Stervenden, geheel overgegeven aan Gods H. Wil, in den ouderdom van 73 jaren, onze beminde Heerbroer, Zwager en Heerom de Zeer Eerw. Heer Johannes Henricus Pius van Enschot Pastoor der Parochie v.d. H. H. Martelaren van Gorcum te Berndijk (Kaatsheuvel) in het 28ste jaar van zijn Pastoraat.
Goirle:
Mevr. Wed. Chr. van Enschot-Willekens en Zoon
Joz. van Enschot
Alph. van Enschot, Pastoor
Goirle 12 Maart 1945

Bronnen: